चोभार सुक्खा बन्दरगाह सञ्चालनको जिम्मा निजी क्षेत्रले पाएको छ । काठमाडौंको एक मात्रै सुक्खा बन्दरगाह सञ्चालन तथा व्यवस्थापनको जिम्मा ट्रान्स नेपाल फ्रेट सर्भिस जेभीले पाएको हो ।ट्रान्स नेपाल फ्रेट सर्भिस जेभी नेपाल र भारतका कम्पनीको संयुक्त उपक्रम (जेभ) रहेको कम्पनी हो । जसमा नेपालको ट्रान्स नेपाल फ्रेट सर्भिस र भारतको टिआरएस लिफ्ट एन्ड सिफ्ट प्रालि रहेका छन् । कम्पनीले पाँच वर्षका लागि पौने तीन करोड रुपैयाँमा पट्टाबन्दरगाह सञ्चालन तथा व्यवस्थापनको जिम्मा पाएको हो ।
काठमाडौं र आसपासबाट हुने आयात–निर्यात व्यापारलाई लक्षित गरेर सरकारले निर्माण गरेको चोभार सुक्खा बन्दरगाह २२ चैत ०७८ देखि नेपाल इन्टरमोडेल यातायात विकास समितिले सञ्चालन तथा व्यवस्थापन गर्दै आएको थियो ।टर्मिनल पट्टाबहालमा दिनेसम्बन्धी नियमावली, २०७० बमोजिम सुक्खा बन्दरगाहको सञ्चालनको जिम्मा प्रतिस्पर्धामार्फत निजी कम्पनीलाई दिइएको समितिका कार्यकारी निर्देशक आशिष गजुरेलले बताए ।
‘नियमावलीमा व्यवस्थापन र सञ्चालन प्रतिस्पर्धात्मक प्रणालीमार्फत छनोट भई आएको कम्पनीमार्फत सञ्चालन गर्नुपर्ने स्पष्ट प्रावधान छ,’ उनले भने, ‘सोहीअनुसार हामीले बोलपत्र आह्वान गर्यौँ र प्रतिस्पर्धाबाट छनोट भएको कम्पनीलाई सार्वजनिक निजी साझेदारी (पिपिपी) मोडेलमा पाँच वर्षका लागि भाडामा सञ्चालन गर्न जिम्मा दिन लागिएको हो ।’ कम्पनीसँग चाँडै करार सम्झौता गरी चोभार सुक्खा बन्दरगाहको सञ्चालन तथा व्यवस्थापनको जिम्मेवारी हस्तान्तरण गरिने उनले बताए ।
समितिले चोभार सुक्खा बन्दरगाहको सञ्चालन तथा व्यवस्थापनका लागि ८ साउन ०८० मा अन्तर्राष्ट्रियस्तरको बोलपत्रको आह्वान गरेको थियो । बोलपत्रउपर दुईवटा कम्पनी ट्रान्स नेपाल र न्यु नेपाल ढुवानी सेवाले प्रतिस्पर्धामा भाग लिएका थिए । प्रतिस्पर्धीमध्ये मूल्यांकनबाट पाँच वर्षका लागि दुई करोड ८८ लाख रकम न्यूनतम पट्टाबहाल र नियमानुसार महसुल बाँडफाँट गर्ने गरी चोभार सुक्खा बन्दरगाह सञ्चालनको जिम्मा ट्रान्स नेपालले पाएको हो ।
चोभार सुक्खा बन्दरगाह सञ्चालन सुरु भएको करिब २० महिनाको अवधिमा व्यापारिक प्रयोगमा वृद्धि भइरहेको छ । निजी क्षेत्रबाट हुने प्रभावकारी सञ्चालन एवं व्यवस्थापनले व्यापार सहजीकरण हुनुका साथै नेपाल सरकारलाई प्राप्त हुने राजस्वमा तुलनात्मक वृद्धि हुने उनले बताए ।
यद्यपि, उक्त सुक्खा बन्दरगाह पूर्ण क्षमतामा सञ्चालनमा ल्याउन नेपाल सरकारका निकायबीच समन्वय आवश्य रहेको उनले बताए । ‘यसको अलावा चोभार सुक्खा बन्दरगाहलाई पूर्ण क्षमतामा सञ्चालनमा ल्याउनका लागि बल्खु–दक्षिणकाली सडक खण्डको कीर्तिपुरस्थित ल्याबोरेटरी उच्च माध्यमिक विद्यालयको मुख्य द्वारदेखि चोभार सुक्खा बन्दरगाहसम्मको सडक चौडा गरी चार लेनको बनाउने कार्य र निजगड–काठमाडौं द्रुतमार्गको कार्य चाँडो सम्पन्न गर्न अत्यावश्यक रहेको छ,’ कार्यकारी निर्देशक गजुरेलले भने ।
(नयाँ पत्रिका दैनिकबाट साभार )
