काठमाण्डौं,नेपालमा पहिलो पटक भएको नाडा अटो संवादले नेपालमा अटोमोबाइल उद्योगलाई हेर्ने दृष्टिकोणलाई पुनस्आकार दिने वाचागर्दछ । यो महत्वपूर्ण कार्यक्रमले देशको अटोमोबाइल क्षेत्रको इतिहास, दूरदर्शिता र रूपान्तरणलाई सम्बोधन गर्याे, सवारी साधनलाई विलासिताका रूपमा हेर्नेदेखि ,नेपालमा गतिशीलताको धारणामा क्रान्तिकारी परिवर्तनूको लागिआवश्यक घटकको रूपमापहिचान गर्ने महत्वपूर्ण परिवर्तनमा केन्द्रित रहँदै । यस कार्यक्रममा अर्थमन्त्री विष्णु पौडेल प्रमुखअतिथिको रूपमा उपस्थित हुनुहुन्थ्यो र विभिन्न क्षेत्रका विज्ञहरू सम्मिलित एक विशिष्ट प्यानलको उपस्थितिथियो । तीमध्ये भौतिकपूर्वाधार तथा यातायात मन्त्रालयका सचिव केशव कुमार शर्मा, राष्ट्रिय योजनाआयोग (एनपीसी) का उपाध्यक्षप्रो.डा.शिवराजअधिकारी, अर्थ मन्त्रालयका सचिव घनश्याम उपाध्याय र एडीबीबाट नेपालका देश निर्देशकउल्लेखनीय रूपमा सहभागीथिए। उहाहरूसँग धेरै अन्य सम्मानित प्यानललिस्टहरू सामेल भएका थिए जसको योगदान उत्तिकै मूल्यवान थियो।
छलफल गरिएका मुख्य विषयहरू
१.प्रगतिको ५० वर्ष र अगाडिको बाटो
नेपालको अटो उद्योगले इन्धनबाट चल्ने सवारी साधनबाट विद्युतीय सवारी साधनमा कसरी रूपान्तरण भयो भन्ने कुरामा फर्केर हेर्दा, उपभोक्ताप्राथमिकताहरूमाभएकामहत्त्वपूर्ण उपलब्धिहरू र परिवर्तनहरूलाई प्रकाशपार्दै। कार्यक्रमले नीतिगत असंगतिले प्रगतिमा कसरी बाधा पुर्याएको छ र भविष्यको समृद्धिको लागिकिन एक सुसंगत, दीर्घकालीन रोडम्याप महत्वपूर्ण छ भन्ने कुरामापनि जोड दियो। लोन टु भ्याल्यु(ीत्ख्) अनुपातसँग सम्बन्धित हालैको प्रस्थानले यस प्रकारको अचानक नीतिगत प्रस्थानले नेपालमा अटोमोबाइल क्षेत्रको विकासमा हाम्रो उदाहरणलाई खतरामा पारेको छ भन्ने कुरामा जोड दियो।
२.यात्रु, एक उपयोगिता मात्र होइन विलासिता
गतिशीलता एक आवश्यकता हो, विलासिता होइन। छलफल नेपालभरि यातायातलाई अझ सुलभ बनाउनमा केन्द्रित थियो, विशेष गरी मध्यम र निम्नआयभएका समूहहरूकालागि। सत्रहरूले पूर्वाधार विस्तार गर्न, स्थानीय उत्पादनलाई प्रोत्साहन गर्न र वित्तपोषणलाई अझ उपभोक्त-(मैत्रीबनाउन दीर्घकालीन, भरपर्दो नीतिहरू कसरी महत्वपूर्ण थिएभनेर अन्वेषण गरे। छलफलहरूले यो परिवर्तनलाई कसरी राम्रो पूर्वाधार, वित्तपोषण विकल्पहरू र स्थानीयकृत उत्पादनले समर्थन गर्न सक्छ भनेर पनि अन्वेषण गरे।
३.आर्थिक विकासको लागिदिगो गतिशीलता
यस संवादले नेपालमाआर्थिक विकासलाई अगाडि बढाउन दिगो गतिशीलताको महत्वपूर्ण भूमिकाको पनि अन्वेषणगर्यो । यस पत्रले विद्युतीय गतिशीलता जस्ता पर्यावरण मैत्री, समावेशी र कुशल यातायात समाधानहरूको आवश्यकतालाई जोड दिन्छ।वातावरणीय लक्ष्यहरू र आर्थिक रणनीतिहरूसँग गतिशीलता पहलहरूलाई पङ्क्तिबद्ध गरेर, नेपालले हरित ऊर्जाको घरेलु खपत बढाउनेछ र आयातमानिर्भरता कम गर्नेछ। प्यानलिस्टले राष्ट्रिय विकास योजनामादिगो गतिशीलतालाई एकीकृत गर्न केही सुझाव र सिफारिसहरू प्रस्तुत गरे। औद्योगिकीकरण मूल्य शृङ्खलाको सबै तहमा हुनुपर्छ, केवल संयोजन वावितरणमा मात्रहोइन। संवादले स्थानीयकम्पोनेन्ट निर्माण, आपूर्ति शृङ्खला नेटवर्कहरू, र दक्ष कार्यबल पाइप लाइनहरूको विकास सहित पछाडि एकीकरणको आवश्यकतालाई जोड दियो। नेपालमाआत्मनिर्भर अटोमोटिभ इकोसिस्टम निर्माण गर्न यो तहगतऔद्योगिक वृद्धि महत्त्वपूर्ण छ।
४.गतिशीलताको भविष्य भिजन २०५०
नेपालको अद्वितीयभूगोल अनुरूप स्वचालित कार, स्मार्ट गतिशीलता समाधान, र दिगो ऊर्जा प्रविधिको भविष्यको बारेमा छलफल गरियो। विशेष गरी वैकल्पिक ऊर्जा सवारी साधनहरूले स्वच्छ हावा, कमकार्बन उत्सर्जन, र जीवाश्म इन्धनमा कम निर्भरताको लागिमार्ग प्रदान गर्दछ। यद्यपि, यो दृष्टिकोणलाई वास्तविकतामा परिणत गर्न स्वच्छ प्रविधिलाई उत्प्रेरित गर्ने र समयसँगै निरन्तर नीतिनिर्देशन कायम राख्ने बलियो र दीर्घकालीन सरकारी नीतिहरू आवश्यक पर्दछ।
संवादको महत्वस्यो किन महतवपूर्ण छ
नाडा अटो संवाद अटोमोबाइल क्षेत्रप्रति नेपालको दृष्टिकोणलाई प्रभावपार्ने एउटा महत्त्वपूर्ण प्लेटफर्म हो। धेरै लामो समयदेखि, कारहरूलाई धनीहरूकालागि विलासिताको रूपमा हेरिएको छ, तर यो छलफलले गतिशीलतालाई आर्थिक अवसर, रोजगारी सिर्जना र राष्ट्रिय समृद्धिसँग जोडिएको मौलिकअधिकारको रूपमापुनस्परिभाषितगर्दछ।
हामीले गतिशीलतालाई कसरी हेर्छौ भन्ने परिवर्तन
५. छलफलले कारहरूको पुरानो विचारलाई धनको प्रतीकको रूपमाचुनौती दिन्छ, बरु तिनीहरूलाई दैनिकजीवन, कनेक्टिभिटी र व्यापारको लागिआवश्यक उपकरणको रूपमा प्रस्तुतगर्दछ। वैकल्पिक ऊर्जाले वातावरणीय रूपमाअनुकूल र लागत प्रभावी विकल्प प्रदान गरेर यो परिवर्तनलाई समर्थन गर्दछ। व्यक्तिगत र सार्वजनिक गतिशीलता अब वैकल्पिक छैनन् (तिनीहरू आर्थिक र सामाजिक सशक्तिकरणको लागि आधारभूत छन् ।
सुसंगत दिगो नीतिहरू
६. यो सम्मेलनले सरकारी नेताहरू, व्यावसायिकलगानीकर्ताहरू र उपभोक्ताहरूलाई सबैलाई फाइदाहुने नीतिहरू अन्वेषण गर्न एकसाथ ल्याउँछ। प्रमुख विषयहरूमा सार्वजनिक, निजी साझेदारी, निष्पक्ष सवारी साधन वित्तपोषण, पारिस्थितिक प्रणाली विकास, र दीर्घकालीन सुसंगत कर ढाँचाहरू समावेश छन् ।
भविष्यको लागि तयार हुनु
७.स्मार्ट, सुरक्षित र बढी कुशल यातायात तर्फ बढ्दै गएको विश्वव्यापी प्रवृत्तिसँगै, नेपालले यी परिवर्तनहरूसँग मिल्नु पर्छ। सहयोगी, स्थिर नीतिहरूद्वारा समर्थित रणनीतिक दृष्टिकोणले प्रदूषण घटाउँदै, रोजगारी सिर्जना गर्दै र हरियो अटोमोटिभ नवप्रवर्तनमा नेपाललाई क्षेत्रीय नेताको रूपमा स्थापित गर्दै देशलाई यो संक्रमणको लागितयार पार्न सक्छ।
निष्कर्ष
यो संवादले नेपालको अटो क्षेत्रमा महत्त्वपूर्ण बिन्दुलाई प्रतिनिधित्व गर्दछ। सहयोगी नीतिहरू, आकर्षक वित्तपोषण विकल्पहरू (जस्तै व्यावहारिकीत्ख्मोडेलहरू) को सही संयोजनको साथ, नेपालमा सवारी साधनआयातकर्ताबाट पर्यावरण,सचेत, नवीन, र आत्मनिर्भर अटोमोटिभ समाधानहरूको केन्द्रमा रूपान्तरण गर्ने क्षमता छ। नेपालमा एक लचिलो, पहुँचयोग्य, र अग्रगामी गतिशीलता अर्थतन्त्रमा रूपान्तरण गर्ने क्षमता छ।
