काठमाडौँ, नाडा अटोमोबाइल्स एसोसिएसन अफ नेपाल (नाडा) ले आर्थिक वर्ष २०८३/०८४ को नयाँ बजेट समग्रमा सन्तुलित र भविष्योन्मुखी रहेको ठहर गरेको छ। माननीय अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्लेद्वारा हालै संघीय संसदमा प्रस्तुत बजेटमाथि आफ्नो आधिकारिक धारणा सार्वजनिक गर्दै नाडाले यस्तो प्रतिक्रिया दिएको हो।
बजेटले सडक पूर्वाधारमा ठुलो लगानी गर्ने प्रतिबद्धता जनाएर अटोमोबाइल क्षेत्रलाई उत्साहित बनाए पनि सवारी साधनमा करको दर हेरफेर गर्दा बजारमा मूल्य बढ्ने भन्दै नाडाले चिन्ता व्यक्त गरेको छ।
मूल्य बढ्ने र कर नीतिको नयाँ व्यवस्था
नाडाका अनुसार सरकारले विद्युतीय सवारी साधन (EV) मा लाग्दै आएको अन्तःशुल्क हटाएर त्यसको सट्टा ‘स्वच्छ पूर्वाधार लगानी शुल्क’ लगाउने व्यवस्था गरेको छ। यसका साथै, पहिले मोटरको पिक पावर (kW) का आधारमा भन्सार महसुल तय गरिने गरेकोमा यस पटकको बजेटले कारोबार मूल्यको आधारमा महसुल लगाउने नयाँ व्यवस्था ल्याएको छ।
“नयाँ कर नीति र अतिरिक्त शीर्षकका शुल्कहरूका कारण विद्युतीय मात्र नभई इन्धनबाट चल्ने (ICE) प्रायः सबै प्रकारका सवारी साधनहरूको मूल्य बढ्ने देखिन्छ,” नाडाद्वारा जारी विज्ञप्तिमा उल्लेख छ।
नेपाल विश्व व्यापार संगठन (WTO) को सदस्य भएको दुई दशक भइसकेको र अल्पविकसित देशबाट विकासशील राष्ट्रमा स्तरोन्नति भइरहेको सन्दर्भमा सरकारले सवारी साधनमा थप कर वृद्धि नगर्ने नाडाको अपेक्षा थियो। सवारी साधनको मूल्यमा स्थिरता कायम गर्नका लागि नेपाली रुपैयाँको सट्टा डलरको आधारमा कर निर्धारण गर्नु व्यावहारिक हुने सुझाव नाडाले दिएको छ।
सडक पूर्वाधारमा ३ खर्बको ऐतिहासिक लगानी
यस बजेटको सबैभन्दा सकारात्मक पक्ष सडक पूर्वाधार निर्माणमा गरिएको ठुलो लगानी रहेको नाडाले जनाएको छ। नेपालको इतिहासमै सम्भवतः पहिलो पटक झन्डै ३ खर्ब रुपैयाँ सडक पूर्वाधारका लागि विनियोजन गरिएको छ।
बजेटले देशका अधुरा रहेका सम्पूर्ण सडक र राजमार्गहरू यथासमयमै पूरा गर्ने प्रतिबद्धता जनाएको छ। तीव्र गतिको सडक पूर्वाधार निर्माणले देशको समग्र अटोमोबाइल व्यवसायलाई गतिशील बनाउने नाडाको विश्वास छ।
कार्यान्वयनमा जोड
नाडाले बजेट केही महत्त्वाकाङ्क्षी देखिए तापनि यसको कार्यान्वयन पक्ष बलियो र प्रभावकारी हुन सकेमा देशको अर्थतन्त्रले नयाँ गति लिने स्पष्ट पारेको छ। समग्रमा बजेट सकारात्मक, सन्तुलित र विकासमुखी रहेको नाडाको निष्कर्ष छ।
